Wysoce zjadliwa grypa ptaków i rzekomy pomór drobiu w województwie dolnośląskim

KOMUNIKATY DOLNOŚLĄSKIEGO WOJEWÓDZKIEGO LEKARZA WETERYNARII

Na terenie Polski występuje realne zagrożenie rozprzestrzeniania się dwóch groźnych wirusowych chorób drobiu: wysoce zjadliwa grypa ptaków (HPAI) oraz rzekomy pomór drobiu (choroba Newcastle – ND).

Obie choroby cechuje szybkie szerzenie się oraz śmiertelność mogąca sięgać nawet 100%, powodując ogromne straty ekonomiczne w chowie i hodowli drobiu. Najczęściej szerzą się poprzez dzikie ptactwo, zakażony drób, kontakt bezpośredni (skażone obuwie, sprzęt, ściółka, pasza, woda) oraz brak barier bioasekuracyjnych.

OGNISKA HPAI I ND NA TERENIE WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO

AKTY PRAWA MIEJSCOWEGO

WYSOCE ZJADLIWA GRYPA PTAKÓW (HPAI)

Podstawowe informacje dotyczące grypy ptaków oraz zasady ochrony drobiu przed chorobą

Ulotka o wysoce zjadliwej grypie ptaków (HPAI): ULOTKA 1 ULOTKA 2

Informacja dla hodowców drobiu (2017-09-11 za GLWet.).

Rozporządzenie MRiRW z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie środków zwalczania chorób u drobiu

[UCHYLONE] Rozporządzenie MRiRW w sprawie zarządzenia środków związanych z wystąpieniem wysoce zjadliwej grypy ptaków (2023-01-09).

[UCHYLONE] Rozporządzenie MRiRW z dnia 9 października 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zarządzenia środków związanych z wystąpieniem wysoce zjadliwej grypy ptaków.

Ogniska HPAI w Polsce – mapa

Komunikaty Głównego Inspektoratu Weterynarii dot. grypy ptaków

Na zakażenie wirusami grypy ptaków podatne są prawie wszystkie gatunki ptaków zarówno domowych (drób), jak i dzikich utrzymywanych w niewoli jak i ptaków wolno żyjących. Najbardziej wrażliwe są kury i indyki, podobna wrażliwość dotyczy perliczkek, przepiórek, bażantów kuropatw. Ptaki dzikie, zwłaszcza wodne (np. dzikie kaczki, gęsi, łabędzie) uważa się za rezerwuar wirusa.

Wirus HPAI jest stosunkowo odporny na warunki środowiskowe. W chłodnym i wilgotnym otoczeniu może przetrwać przez kilka tygodni, a w zimnej wodzie nawet przez kilka miesięcy. Pozostaje wrażliwy na wysoką temperaturę oraz powszechnie stosowane środki dezynfekcyjne, takie jak formalina, podchloryn sodu czy alkohol etylowy.

Okres inkubacji wynosi zwykle 2–5 dni (w zakresie 1–7 dni). Objawy kliniczne są zróżnicowane i zależą od gatunku oraz nasilenia zakażenia.

Najczęstsze objawy HPAI:

nagłe padnięcia (w ciągu 24–48 godzin) bez wcześniejszych oznak choroby,

spadek nieśności, jaja miękkie lub bez skorupy,
brak apetytu, apatia, duszność, sinica,
obrzęki głowy, grzebienia i dzwonków,
silne łzawienie, kichanie, obrzęk zatok,
biegunka, wybroczyny, objawy nerwowe (skręty szyi, paraliż kończyn).

Ryzyko zakażenia człowieka nadal określane jest jako niskie, jednakże powinno się zachować ostrożność, a w przypadku kontaktu ze zwłokami padłych ptaków, należy bezwzględnie ręce umyć wodą z mydłem.

RZEKOMY POMÓR DROBIU (ND)

Rzekomy pomór drobiu – przewodnik

Ulotka o rzekomym pomorze drobiu (ND)

Rozporządzenie MRiRW z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie środków zwalczania chorób u drobiu

[UCHYLONE] Rozporządzenie MRiRW z dnia 25 kwietnia 2025 r. w sprawiw środków podejmowanych w związku z wystąpieniem rzekomego pomoru drobiu.

[UCHYLONE] Rozporządzenie MRiRWz dnia 16 września 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem rzekomego pomoru drobiu.

Ogniska ND w Polsce – mapa

Komunikaty Głównego Inspektoratu Weterynarii dot. rzekomego pomoru drobiu

Na zakażenie wirusem rzekomego pomoru drobiu (ND) podatne są niemal wszystkie gatunki ptaków gospodarskich, domowych i dzikich. Najbardziej wrażliwe są kury, a zakażeniu ulegają także indyki, strusie, gołębie, ptaki wodne, bażanty, kuropatwy, przepiórki oraz gatunki ozdobne, takie jak kanarki czy papugi. Ptaki wodne często zakażają się podklinicznie, przyczyniając się do dalszego szerzenia wirusa.

Wirus ND cechuje się dużą przeżywalnością w środowisku – może utrzymywać się przez kilka tygodni, jest odporny na wilgoć i wysychanie. Inaktywują go m.in. formalina, związki fenolowe, środki utleniające, chlorheksydyna oraz 6% podchloryn sodu.

Okres inkubacji wynosi najczęściej 5–6 dni (zakres 2–15 dni), jednak u niektórych gatunków może przekraczać 20 dni.

Najczęstsze objawy ND:

· sapanie, kaszel, kichanie, rzężenie,

· drżenia mięśni, porażenia skrzydeł i kończyn, skręt szyi (torticollis),

· biegunkę, zwykle zielonkawą

· u kur niosek spadek nieśności oraz zaburzenia w budowie jaj (nieregularny kształt, odbarwienie lub brak skorupy

W celu ochrony stad przed zakażeniem należy stosować immunoprofilatykę zgodnie z rozporządzeniem Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie środków zwalczania chorób u drobiu (Dz.U. 2026 poz. 335), szczepienia przeciwko ND są obowiązkowe u kur i indyków, które są utrzymywane w zakładach wylęgu drobiu oraz w zakładach, które przemieszczają drób lub jaja zniesione przez drób do innych zakładów lub oferują je bezpośrednio do sprzedaży.

BIOASEKURACJA

Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii przypomina wszystkim hodowcom drobiu o konieczności zachowania szczególnej ostrożności i odpowiednich środków bioasekuracji przy obsługiwaniu drobiu, minimalizujących ryzyko przeniesienia wirusa grypy ptaków i rzekomego pomoru drobiu do gospodarstwa.

Ponadto, Wojewódzki Lekarz Weterynarii przypomina, że zgodnie z obowiązującym prawem, hodowcy powinni zgłaszać do odpowiednich osób i instytucji (lekarz weterynarii prywatnej praktyki, powiatowy lekarz weterynarii, wójt / burmistrz / prezydent miasta) każde podejrzenie wystąpienia choroby zakaźnej u drobiu, zwłaszcza w przypadku zaobserwowania zwiększonych upadków, spadku pobierania paszy i wody, objawów nerwowych, duszności, sinicy, wybroczyn, nagłego spadku nieśności.

Mając na uwadze powyższe informacje Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii zwraca się z prośbą, by w przypadku stwierdzenia padłych ptaków dzikich, zwłaszcza ptaków wodnych (np. bernikla białolica, gęś gęgawa, świstun, łabędź niemy, krzyżówka) oraz drapieżników (np. myszołów zwyczajny), a także masowych padnięć innych ptaków, zgłaszać ten fakt do miejscowo właściwego Powiatowego Lekarza Weterynarii, Straży Miejskiej, Policji lub lekarza weterynarii wolnej praktyki.

Wysoce zjadliwa grypa ptaków i rzekomy pomór drobiu w województwie dolnośląskim

Archiwa

Kategorie

Ostatnie wpisy

Najnowsze komentarze